Home » Voeding & Voedingsstoffen » Vruchtensap maakt dik; dus is fruitsap ongezond!?

Vruchtensap maakt dik; dus is fruitsap ongezond!?

Vruchtensap maakt dik; dus is fruitsap ongezond!?

Kinderen die 2 glazen vruchtensap per dag drinken, zijn sneller te dik dan kinderen die géén fruitsap drinken. Dit blijkt uit een Australisch onderzoek. Hoe meer vruchtensap een kind drinkt, des te groter de kans op overgewicht bij kinderen. Bij kinderen die 4 glazen per dag drinken is de kans op overgewicht 2 keer zo groot als bij kinderen die fruitsap links laten liggen. (bron)

Vruchtensap heeft onterecht een gezond imago

Waarschijnlijk is dit een grote tegenvaller voor ouders die hun kinderen bewust niet te veel frisdrank (cola, sinas, 7-Up, icetea e.a.) geven. Veel ouders geven hun kinderen namelijk vruchtensap omdat zij in de veronderstelling zijn dat fruitsap gezond is. Dat is niet zo gek, want op pakken vruchtensap staan vaak slogans en claims zoals:

  • Zonder toegevoegde suikers
  • 100% puur sap
  • Rijk aan vitamine C
  • Toegevoegde vitamines & vezels

Om die reden denken veel ouders dat ze hun kinderen een gezond glas drinken inschenken wanneer zij hun favoriete vruchtensapje uit de koelkast pakken. Maar niets is minder waar…

Waarom is vruchtensap ongezond?

Helaas zijn veruit de meeste vruchtensappen gebaseerd op geëxtraheerd en geconcentreerd sap (sapconcentraat, fruitextract, vruchtenconcentraat etc.). Dat houdt in dat vruchtensap helemaal geen écht sap is. Het is gedroogd vruchtenpoeder dat op een later tijdstip weer wordt aangelengd met water om het vloeibaar en dus drinkbaar te maken.

Het is nog maar de vraag welke gezonde stoffen die van nature in hele vruchten zitten, uiteindelijk in het “vruchtensap” terechtkomen. Misschien nog een kleine hoeveelheid mineralen en hier en daar een vitamientje, maar de meeste gezonde vitamines, fytonutriënten, enzymen en vezels zijn spoorloos verdwenen en nergens meer te bekennen.

Fruitsuiker c.q. vruchtensuiker

Het belangrijkste onderdeel van de concentraten en extracten die voor vruchtensappen c.q. fruitsappen worden gebruikt, zijn fruitsuikers oftewel vruchtensuikers. De bekendste hiervan zijn maltose, glucose, dextrose en bovendien fructose. Eigenlijk is dit niets anders dan ordinaire suiker. Helaas is 100 gram fructose zonder toegevoegde suikers nog steeds 100 gram suiker. 🙁

Dus…

Vruchtensap is zeer rijk aan fructose. Vooral lang houdbare sappen (meestal in pak) zijn gemaakt op basis van concentraten en extracten en dus niet op basis van écht, vers fruit. Fruitsappen en fruitsmoothies van de versafdeling zijn daarentegen al een heel stuk gezonder omdat hier veel meer vezels, vitamines, mineralen en enzymen in zitten.

Fabrikanten proberen je nog weleens om de tuin te leiden door fructosestroop toe te voegen aan sappen en te beweren dat dit goedje bestaat uit complexe koolhydraten en niet uit simpele suikers, maar dat is pertinente onzin. Zodra je het opdrinkt wordt fructosestroop of glucosestroop in een mum van tijd omgezet tot gewone suiker. Dus kijk niet alleen naar het kopje ‘suikers’ in de ingrediëntenlijst en voedingswaardetabel, maar vooral ook naar het totale aantal ‘koolhydraten’.

Ook van toegevoegde (nep)vezels en toegevoegde vitamines moet je niet te veel verwachten. Dit zijn doorgaan goedkope vulstoffen en halfslachtige alternatieven voor échte fruitvezels en fruitvitamines. En voor de geïnteresseerden: de meeste voorverpakte vruchtensappen zitten bomvol synthetische hulpstoffen c.q. E-nummers (zoetstoffen, smaakversterkers, kleurstoffen, et cetera).

Soorten vruchtensap

afslanken sap afvallen
Er is een enorm assortiment aan kant-en-klare vruchtensappen in de supermarkt verkrijgbaar. Zo vind je allerlei soorten sinaasappelsap en appelsap in de winkel (vers, troebel, met vruchtvlees e.a..) en tegenwoordig is van vrijwel iedere gangbare fruitsoort een sapvariant te koop. Denk o.a. aan druivensap, tomatensap, kiwisap, aardbeiensap, granaatappelsap, mixen van verschillende fruitsoorten (multivrucht, 10-vruchten e.a.)  enzovoorts… Sommige vruchtensappen staan in het koelvak; doorgaans zijn deze sapjes tot op zekere hoogte vers. Andere vruchtensappen staan niet gekoeld en kunnen veelal jarenlang buiten de koelkast worden bewaard.

Samenstelling sap

Om te bepalen of vruchtensap gezond is, dienen we allereerst de samenstelling van vruchtensap onder de loep te nemen…

Versgeperst sap

Als je bij de supermarkt sinaasappels (of een andere fruitsoort) koopt en deze vervolgens thuis zelf uitperst, dan heb je letterlijk vruchtensap van sinaasappels oftewel vers sinaasappelsap. Zo af en toe een vers glaasje sap mag met recht als gezond worden bestempeld. Versgeperst en ongefilterd vruchtensap bevat namelijk grotendeels dezelfde vitamines en mineralen als de oorspronkelijke fruitsoort.

Let op: lees nog wel even verder, vruchtensap is namelijk niet hetzelfde als fruit en dient bij voorkeur met mate te worden gedronken…

Kant & klaar sap

Sap dat je kant en klaar in de winkel koopt kan ook vers (recentelijk) geperst zijn en puur uit fruit bestaan. Toch zijn er ook enorm veel vruchtensappen verkrijgbaar waar behoorlijk wat ingrediënten aan zijn toegevoegd. Kijk dus altijd goed op het label van een product om te bepalen wat er daadwerkelijk in je vruchtensapje zit en kies indien mogelijk voor 100% pure vruchtensap. Let op: aan veel vruchtensappen wordt suiker toegevoegd, waardoor het product een stuk minder gezond is. Ga dus niet te veel op de naam “vruchtensap” af.

Tip: houd er rekening mee dat restaurants en hotels standaard bijna nooit pure vruchtensapjes serveren. In plaats daarvan krijg je doorgaans een drankje met veel toegevoegde suikers. In sommige gevallen komt er zelfs amper fruit te pas aan dergelijke “vruchtensapjes” en wordt de smaak nagebootst met behulp van fruitextracten / vruchtenconcentraten en allerlei onnatuurlijke toevoegingen. Extract of concentraat mist ook nog eens een heleboel van de vitamines en fytonutriënten die wel in vers fruit en onbewerkte fruitsappen voorkomen. Het gaat veelal om water dat met behulp van extreem lang houdbare vruchtenpoedertjes opnieuw is aangelengd tot ‘sap’.

Vruchtensap versus fruit

sap maakt dik
Vruchtensap is afkomstig van fruit, maar zeker niet hetzelfde! 2 glaasjes sap drinken in plaats van 2 stuks fruit eten gaat dus niet op en is niet vergelijkbaar. Het grootste verschil is dat fruit in verhouding tot vruchtensap veel meer vezels bevat. Vezels vertragen de spijsvertering en de opname van fruitsuikers. Vezels zorgen er bovendien voor dat fruit veel meer vult dan een glas vruchtensap.

Vind je het lastig om voldoende fruit te eten? Dan is het een prima optie om af en toe een glas pure fruitsap te nemen in plaats van fruit. Zie vruchtensap echter niet als een stelselmatige vervanging voor fruit.

Vruchtensap, koolhydraten & calorieën

Vruchtensap bestaat voor het overgrote deel uit koolhydraten oftewel suikers. Omdat pure vruchtensap boordevol nuttige stoffen zit, is zo nu en dan een glaasje sap gezond. Houd er echter wel rekening mee dat de koolhydraten voor een behoorlijke hoeveelheid calorieën zorgen. Zo bevat een vers glas sinaasappelsap (200 ml) ongeveer 80 tot 95 calorieën. Ter vergelijking: een sinaasappel bevat, afhankelijk van de grootte, ongeveer 65 kilocalorieën.

Een sinaasappel bevat naast koolhydraten echter ook veel voedingsvezels. Hierdoor kan een sinaasappel je honger stillen, terwijl een glas sap niet veel indruk zal maken op je maag. Om dezelfde reden drink je ook gemakkelijker twee glazen appelsap dan dat je 3 appels eet. Als je wilt afvallen, dan is het dus aan te raden om vruchtensap slechts met mate te drinken.

Tip: om wat calorieën te besparen, kun je vers vruchtensap eenvoudig aanlengen met water. In de supermarkt is 50/50 sap verkrijgbaar (o.a. van het merk Roosvicee) dat voor 50% uit puur sap bestaat en voor 50% uit water. Dit sap bevat ongeveer 55 calorieën per 200 ml.

Samenvatting: is sap gezond?

Een glas vruchtensap is gezond als het 100% puur en vers sap is, dus zonder suiker en andere toevoegingen, waar niks uit is gehaald. Vruchtensap bevat verhoudingsgewijs wel veel koolhydraten en kun je dus beter met mate drinken. Sap is bovendien geen goede vervanging voor fruit.

Drink jij vaak vruchtensap en dacht / denk jij dat het gezond is? Laat hieronder van je horen!

Tot slot

Uiteindelijk komt het er op neer dat vruchtensap voornamelijk een slimme marketingtruc is. Waar iedereen wéét dat frisdranken zoals cola ongezond zijn en vol met suiker zitten, zo denken veel mensen dat vruchtensap juist wél goed voor je is. Voor vruchtensappen zoals sinaasappelsap en appelsap wordt namelijk veel reclame gemaakt. Bovendien wordt sterk de indruk gewekt dat fruitsap gezond zou zijn. Dit gebeurt met opzet en de voedingswaarden op de verpakking lijken dit zelfs te ondersteunen. Maar in werkelijkheid zijn alle calorierijke drankjes potentiële dikmakers

Want pas als je naar het totaal aantal koolhydraten in voorverpakte fruitsappen en vruchtensappen kijkt, valt het op hoeveel suiker er eigenlijk in fruitsap zit. Daarnaast valt het op dat niet-vers vruchtensap voor de rest nauwelijks iets nuttigs bevat. Al met al valt het calorie-aantal per glas nog relatief mee (+/- 300 kcal), maar de calorieën die je via vruchtensap binnenkrijgt, komen vrijwel uitsluitend uit nutteloze suiker. Bovendien drink je een glas fruitsap doorgaans in 1 of 2 slokken leeg, zonder dat je het door hebt. Een tweede of derde glas is al snel ingeschonken en voordat je het weet ben je 600 of 900 calorieën verder!

De conclusie is eigenlijk dat fruitsap gezond kán zijn, als je maar vers vruchtensap drinkt. Dit is namelijk rijk aan vitamines, mineralen, spoorelementen fytonutriënten, enzymen, antioxidanten en vezels. Wat nog véél gezonder is, is vers fruit; hiermee krijg je alle gezonde voedingsstoffen binnen die in fruit zitten, inclusief het sap.

Kortom: er bestaan enorm veel verschillende sappen, waardoor de vraag ‘Is sap gezond?’ een stukje ingewikkelder ligt dan een simpele ‘ja’ of ‘nee’. Drink jij veel fruitsappen? Of geef jij je kinderen met regelmaat sapjes? En wist jij dat vruchtensap eigenlijk niet gezond, maar veeleer ongezond is? Laat hieronder jouw opvattingen over vruchtensap achter in een reactie!

20 reacties op “Vruchtensap maakt dik; dus is fruitsap ongezond!?”

  1. esmee ·

    Ik heb een vraagje Maar als je kinderen juist mager zijn En ook nog eens geen fruit eten maar wel pakjes drinken wiki taxi sisi Is vers geperste sap dan net zo ongezond Of zit er dan toch nog wel iets van vitamine in vers geperste fruit en groente

    Beantwoorden
    • Paul ·

      Met versgeperste groentesapjes en vruchtensapjes is niks mis, zeker niet als je de pulp erin laat zitten, zoals bij een zelfgemaakte smoothie. Dan zit zo’n sapje zelfs boordevol vitamines, macromineralen, sporenelementen en fytonutriënten! Het gaat erom dat veruit de meeste kant-en-klare sapjes nauwelijks groente of fruit bevatten en bomvol toegevoegde suikers zitten.

    • Esmee ·

      Dankjewel voor je reactie Ik begon echt te twijfelen of het zin had om alles in citruspers te maken Voor de Kids in plaats van pakjes drinken Maar bedankt de pulp ga ik voortaan toetje van maken om het toch binnen te krijgen

  2. Jacobientje ·

    Ik schrik hier dus van, dacht ik goed bezig te zijn met vruchtensap te geven aan de kids… Blijk dit helemaal niet goed te zijn, al verdun ik het al regelmatig met water. In de tussentijd krijg ze toch veel zoet binnen… Wat kun je ze nu het beste nog te drinken geven? Te veel melk is ook niet goed en tja, water,daar zijn ze ook niet fel op. Is Roosvicee ook slecht?

    Beantwoorden
    • Sabrina ·

      Beste Jacobientje, Aanmaaklimonade is eigenlijk nog slechter dan voorverpakt vruchtensap. Siroop is 9 van de 10 keer nagenoeg pure suiker en er is niet of nauwelijks vruchtvlees, vruchtensap of fruitvezels bij in de buurt geweest (alleen geconcentreerde fruitsuiker). Ik dronk voorheen (voordat de samenstelling werd veranderd) zo af en toe Roosvicee 50/50 uit pak. Ook dat heeft niks te maken met vers sap, maar het voordeel was toen nog dat er geen rotzooi aan toe was gevoegd en het voor 50% uit water bestonf. Dus minder suikerrijk en minder calorierijk. Ook versgeperste jus d’orange en verse sappen en smoothies uit de koeling van de supermarkt (versafdeling) zijn veel gezonder. Tot slot kun je zelf icetea maken of je kinderen laten wennen aan warme thee en afgekoelde thee (niet te veel vanwege de theïne en tannines) of toch proberen te wennen aan water. Als je kinderen kunt laten wennen aan water, dan is dat fantastisch! Lees ook dit artikel over slim drinkgedrag eens. Groeten, Sabrina

    • Linda ·

      Ik drink zelf nog weleens, als ik gewoon water zat ben, ‘water met een smaakje’. Maar dan wel zelfgemaakt. Bijvoorbeeld: een appel in parten snijden en met een kaneelstokje in water doen. Kan ook met andere soorten fruit en specerijen en kruiden (Google maar eens op ‘falvoured water recipes’).

  3. Judith ·

    Het is dan misschien niet goed om je kind vruchtensap te geven om het te laten afvallen, maar als je kind een gewoon gezond gewicht heeft kan het echt geen kwaad. Het maakt niet uit of je het zelf maakt, of in de winkel koopt, zolang het maar puur sap is, zonder toegevoegd spul. Het is in ieder geval een stuk beter voor het kind omdat er in puur vruchtensap veel vitamines zitten en ook een beetje voedingsvezels. Dit zit niet in frisdrank en dergelijken. Dus als ouder maak je wel een betere keuze door vruchtensap te geven i.p.v. limonade of frisdrank, maar er zitten nog steeds wel calorieën in. Dus voel je niet slecht omdat je vruchtensap geeft aan je kinderen. xoxo

    Beantwoorden
  4. Manon ·

    Tip: Crystal clear of Cola Zero.

    Beantwoorden
    • Kees Onman ·

      Leuk al die mensen die dikmakend en ongezond verwarren. Coca Cola Zero is een van de slechtste troep die je maar kan vinden. Vruchtensappen zijn gezond wat betreft vitamines en ingrediënten. Oké, je zal misschien wat suiker binnenkrijgen en mogelijk dikker worden. Maar beter gezond dik dan ongezond dun. De eerstvolgende die dikmakend en ongezond op een hoop gooit en er een artikel over schrijft verdient een schadeclaim. We zitten hier met idioten die Becel gebruiken, kankerverwekkende boter, allerlei kankerverwekkende suikervervangers. Mensen die frituren en braden in plantaardige olie als zonnebloemolie (boven de 150% word dat dus ook kankerverwekkend). Margarine, een product die van oudsher transvet bevat (gehard plantaardig vet wat bijna niet afgebroken wordt wat dikmakend en kankerverwekkend is). Lamenielache met je vruchtensap is ongezond.

    • Peter ·

      Helaas, Coca Cola Zero is (op zuiver water na) het beste voor je lichaam. Veel sappen bevatten te veel zuur, wat slecht is voor andere delen van je lichaam.

    • Sabrina ·

      Beste Manon, Kees en Peter, Ik ben het voor het overgrote merendeel met Kees eens. Beter vruchtensap drinken dan Cola Zero en andersoortige synthetische rotzooi. En ook wat betreft (verhitting van) (trans)vetten kan ik me vinden in Kees’ optiek. Maar dat maakt vruchtensap (in ieder geval het voorverpakte sap wat de meeste mensen drinken) nog niet gezond. Natuurlijk is het prima om af en toe een glaasje sap te drinken, maar de manier waarop wij ermee omgaan is pertinent ongezond. We drinken er te vaak en te veel van en voelen ons er nog onterecht goed bij, ook omdat we het idee hebben dat we ons lichaam er een plezier mee doen… Wil je dat heilzame effect daadwerkelijk bereiken, dan moet je fruit in zijn geheel eten.

  5. Elmas Yildiz ·

    Mijn zoontje zit op een school met een continu rooster, van 8.30 tot 14.15. Hij blijft er eten tussen de middag, hij krijgt twee pakjes vruchtensap mee, zoals appelsap, Taksi, Sisi etc. Ik had niet gedacht dat dit erg dik zou maken. Ze hebben wel schoolmelk, dat is nou ook weer niet gezond. Ik heb ook gewichtsproblemen met hem. Hij is 120 cm lang en weegt nu al 24 kilo. En ik vind dat behoorlijk veel. Wat kan ik doen?

    Beantwoorden
    • Sabrina ·

      Beste Elmas, Populaire drankjes zoals Taksi en Sisi zijn doorgaans nog suikerrijker dan voorverpakt vruchtensap. Daarmee zou je alvast eens kunnen stoppen. Hierbij een artikel met tips (en veel links) waarin wordt uitgelegd hoe je overgewicht bij kinderen aanpakt. Groeten, Sabrina

  6. Joop ·

    Het is heel simpel, dring het uit de bast. Puur uit de natuur, die heeft er verstand van. Heeft al miljoenen jaren ervaring. De allerbeste wensen, Joop

    Beantwoorden
  7. Lieneke ·

    Ja, je hebt gelijk. En uiteindelijk is 100% vruchtensap ook gezonder dan de meeste andere soorten drankjes die fabrieksmatig worden gemaakt. Je moet er alleen niet te veel van drinken.

    Beantwoorden
  8. Erik ·

    Wat een waardeloos en ongenuanceerd advies. Natuurlijk helpt het drinken van heel veel vruchtensappen niet voor lijn. Het artikel wijst terecht op het feit dat hier nogal wat nadelen in zitten. Als je echter één of twee glazen per dag drinkt helpt dit om de natuurlijke fruit behoefte in te vullen. En was fruit niet heel gezond? Liefst natuurlijk versgeperst of anders mét vruchtvlees. Dus vruchtensap, gezond? Absoluut maar wel met mate er zitten nog steeds calorieën in.

    Beantwoorden
  9. josevanleeuwen ·

    Elke morgen maak ik van 2 appels, 1 banaan, 1 kiwi, 1 handjevol aardbeien en jus een fruitdrank met de blender. Daar heb ik voor 4 personen een glas voor. Is dat wel goed?

    Beantwoorden
    • Sabrina ·

      Beste Jose, Jazeker, dan krijg je alle goede voedingsstoffen uit het fruit binnen!

  10. troch sigrid ·

    Beste mensen, Mijn vraag is nu… Hoe zit het met fruit dat je ’s morgens zelf perst of waarvan je een smoothie maakt? Wanneer je bv. alleen ’s morgens een verse smoothie drinkt en voor de rest van de dag alleen maar bruin brood – en heel veel rauwe groeten, noten, bonen etc. en water drinkt… En als vetten olijfolie & kokos-olie? Neem je dan ook te veel natuurlijke suikers naar binnen? Wachtend op een antwoord, alvast heel erg bedankt en veel liefde.

    Beantwoorden
    • Sabrina ·

      Beste Sigrid, Dat klinkt als een prima eetpatroon!

Plaats een reactie

Je reactie wordt voor publicatie gekeurd door de redactie en dient te voldoen aan de regels voor reacties.